مفاخر و انديشمندان شيروان ناشناخته مانده اند
خراسان شمالي - مورخ دوشنبه 1389/03/31 شماره انتشار 17580


زمينه هاي شناخت و تجليل معنوي از مفاخر شيروان فراهم نشده است

قدرتي - هم اکنون بيشتر کشورها سعي بر تقويت و ايجاد فضايي تاريخي و ريشه دار در کشور و يا منطقه خود دارند و از کوچک ترين فرصت براي تبديل چهره ها به مفاخر ملي و افزودن به ميراث فکري و فرهنگي خود استفاده مي کنند حتي برخي کشورها از اين فراتر رفته اند و با سرقت فرهنگي مفاخر ديگر کشورها مي خواهند خود را در جهان معرفي کنند. کشور ما در طول تاريخ همواره چهره ها و مفاخر ارزشمندي داشته است که نام آن ها سال ها باعث افتخار منطقه اي که زندگي مي کردند و حتي کشور بوده است. در اين ميان، شهرستان شيروان نيز در طول تاريخ خود مفاخر بزرگي هم چون سعدالدين تفتازاني، ارد بزرگ و سلطان رضا بخشي را پرورش داده است اما متأسفانه نه تنها مردم ديگر استان ها بلکه مردم استان و حتي خود شهرستان شيروان نيز کمتر در خصوص اين مفاخر ارزشمند آگاهي دارند.

در حالي که در کشورهاي ديگر به خصوص در ديگر شهرهاي ايران با ساختن مجسمه هاي مفاخر خود و گذاشتن نام آن ها روي خيابان ها و محلات خود سعي دارند تا نام آن ها را زنده نگه دارند اما در شهر شيروان نه تنها از اين اقدامات خبري نيست بلکه با کپي برداري از نام گذاري از ديگر شهرها به تدريج اندک نام گذاري هاي بومي را نيز از بين مي برند.

يک شهروند شيرواني با گلايه از بي توجهي مسئولان به معرفي مفاخر اين شهرستان مي گويد: هر چه بزرگان و فرهيختگان بيشتر مورد احترام قرار گيرند و به طور مناسب معرفي شوند آن جامعه از رشد و پويايي بيشتري برخوردار خواهد بود.

«وحيدي» مي افزايد: اعتماد به نفس و خودباوري در نسل جوان امروز با آگاهي از تاريخ گذشته و وجود انديشمندان ممکن مي شود.يک فرهنگي مي گويد: سعدالدين تفتازاني و بابا توکل گلياني از جمله مفاخر شيرواني هستند که نسبت به آن ها آشنايي دارم اما بسياري از مردم از آن ها اطلاع درست و کاملي ندارند.

«ايزدي» مي افزايد: اگر مسئولان نسبت به اين اشخاص و ديگر مفاخر شيروان اطلاع رساني درست و به موقع داشته باشند بدون شک مردم هم استقبال مي کنند.وي خاطر نشان مي کند: آشنايي با مفاخر بومي و انديشه هاي بزرگ و معنوي آن ها مي تواند زمينه ساز همگرايي و اعتماد بيشتر مردم شود.يک دانشجو نيز معتقد است: نسبت به معرفي مفاخر بزرگ شيروان از جمله سعدالدين تفتازاني، ارد بزرگ، سلطان رضا بخشي و همراه بخشي به مردم به خصوص جوانان کمتر توجه شده است در حالي که هر يک از اين افراد در عرصه هاي علمي، فرهنگي و اقتصادي مايه سرافرازي شيروان شده اند.«سعيدي» مي افزايد: بزرگان هر جامعه در انسجام اجتماعي و فرهنگي آن نقش به سزايي دارند و يک شبه معروف نشده اند که يک شبه به فراموشي سپرده شوند.

«بهاري» خانم کارمندي است که در اين باره بيان مي کند: بسياري از مفاخر در زمان خود متحمل سختي ها و رنج بسيار شده اند و مردم آن زمان بعد از مرگ آنان متوجه شده اند که چه افراد بزرگي را از دست داده اند و اين بايد براي ما هشداري باشد که بزرگان و مفاخر زمان خود را که در قيد حيات هستند هم اکنون تکريم و از آن ها استفاده کنيم تا بعد از مرگشان افسوس نخوريم که چرا آنان را از دست داده ايم.رئيس کميسيون فرهنگي شوراي اسلامي شيروان نيز معتقد است: مفاخر هر جامعه پايه گذاران بنيان هاي فکري فرداي آن جامعه هستند و براي افزايش خود باوري در شهرهاي کوچک، بايد شناسايي مفاخر به عنوان يک ضرورت مورد توجه همه قرار گيرد.

«اسماعيل حسين پور» با گلايه از برخي مسئولان فرهنگي مي افزايد: متأسفانه برخي مسئولان فرهنگي، مفاخر را در برخي چهره هاي خاص خلاصه کرده اند و بسياري ديگر از مفاخر را در حوزه هاي هنري و علمي از نظر دور داشته اند.وي خاطر نشان مي کند: در شهر شيروان نيز با وجود داشتن چهره هاي شاخص و پر آوازه در استان و کشور هنوز زمينه شناخت و تجليل شايسته و معنوي از آن ها فراهم نشده است.

وي «کليم ا... توحدي» و محمداسماعيل مقيمي در حوزه تحقيق و پژوهش، «محمد رضا اماني» خبرنگار شهيد شيروان،در حوزه علمي «پرفسور حسين زاده» و در حوزه موسيقي «رستم مهرگان» و «روشن گل افروز» را از جمله مفاخر شيروان بر مي شمرد که تجليل و حتي معرفي شايسته اي از آن ها در شهر نشده است.وي تأکيد مي کند: متأسفانه رسانه ملي و صدا و سيماي استان و البته مسئولان شهرستان شيروان توجه کافي به معرفي اين افراد نداشته اند و جاي نام بزرگان و مفاخر شيروان روي تابلوهاي نصب شده در خيابان ها، کوچه ها و محلات هم خالي است.«حسين پور» مي گويد: شوراي شهر و شهرداري شيروان در رويکردي نو، کارشناسي و علمي در تلاش است تا برخي از مفاخر و شخصيت ها را در قالب برخي نامگذاري ها مطرح کند و مورد توجه قرار دهد.امام جمعه شيروان و رئيس شوراي فرهنگ عمومي اين شهرستان نيز با مهم برشمردن نقش مفاخر هر منطقه در وحدت بخشي به مردم و ارزش ها مي گويد: در استان ها و شهرستان ها اگر تاريخ را ورق بزنيم به چهره هاي ملي و مفاخر ادبي زيادي بر مي خوريم که سرمايه هاي ملي به شمار مي آيند.حجت الاسلام «کوثري» با اشاره به خاصيت الگوپذيري انسان مي افزايد: الگوپذيري در انسان امري اجتناب ناپذير است و به همين دليل مردم در هر عصر و زماني مفاخر و چهره هاي ماندگاري را به عنوان الگوي خود انتخاب مي کنند و هر اندازه که مفاخر، دلدادگي و گرايش شان به خداوند متعال بيشتر بوده ماندگاري آن ها نيز در اذهان جامعه بيشتر شده است.وي خاطر نشان مي کند: امروزه مفاخري را بهتر از سرداران شهيد براي تربيت نسل جوان نمي يابيم چرا که نام شان در هر کوي و برزن به ثبت رسيده است و دل ها را متوجه حضرت حق مي کنند.

وي با توجه به تأثيرگذاري مفاخر بومي در وحدت ملي بيان مي کند: اگر چه صاحبان علم و دانش در چهارچوب بينش خود مي توانند محور وحدت ملي و الگوي سازندگي قرار بگيرند اما نبايد به اين بسنده کنيم، چرا که آن چه براي ما ملاک است علاوه بر اين وحدت، وحدت مذهبي و اجتماعي حول محور الهي و الگوي خدايي نيز بسيار مهم است.رئيس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي شيروان نيز با تأکيد بر اهميت محوري مفاخر هر جامعه مي گويد: مفاخر هر جامعه براي آن نعمتي الهي هستند که اگر از سوي مردم قدر دانسته شوند مي توانند منشاء امور خير زيادي براي آن جامعه باشند.

«علي رحيمي» مي افزايد: مفاخر هر جامعه عصاره و چکيده فرهنگ، هنر و ادب آن هستند و بزرگداشت و تکريم اين مفاخر و شخصيت ها به نوعي تکريم فرهنگ کل جامعه است.وي خاطر نشان مي کند: شهرستان شيروان و ديگر شهرستان هاي خراسان شمالي که گنجينه فرهنگ ها ناميده شده است داراي مفاخر بزرگي هستند و آن چه در مورد اين مفاخر حائز اهميت است شناخت جايگاه اين چهره هاي شاخص و تلاش براي شناساندن آن ها به مردم است.وي در خصوص نقش مفاخر براي جهت دهي به جوامع مي گويد: اگر نقش و جايگاه مفاخر به درستي تشخيص داده شود مي تواند در امور ملي، مذهبي، فرهنگي و اجتماعي براي مردم عامل خير و وحدت باشد.وي ادامه مي دهد: در بسياري از جوامع وحدت حول مفاخر شکل مي گيرد و به همين دليل لزوم توجه به نقش مفاخر در وحدت ملي، استاني و حتي شهرستاني احساس مي شود.وي يادآور مي شود: شيروان به لحاظ فرهنگي، ادبي، هنري و علمي داراي مفاخر بزرگي است که حاصل سابقه فرهنگي اين شهرستان است.


برگرفته از :
http://www.khorasannews.com/NewsSource/17580-890331/pdf/N06.pdf

حکیم ارد بزرگ از زبان دیگران :




احمد شاه مسعود می گوید :

من و ارد [حکیم ارد بزرگ ایرانی] زاده یک سرزمین بزرگ هستیم .



بی نظیر بوتو می گوید :

ما با کشورهای منطقه و بخصوص ایران ، اساطیر ، فرهنگ و تاریخی مشترک داریم من هم همانند بزرگانی نظیر "اقبال لاهوری" و "ارد بزرگ" تمایل دارم کشورهای ما بر اساس فرهنگ و ریشه های مشترک هر روز بیشتر از پیش به هم نزدیک شوند .



دکتر شبرنگ عطایی (پژوهشگر و محقق افغانستان) می گوید :

ارد بزرگ اسطوره عصر درعرصه وحدت دوباره فرهنگ والای پارسی درمنطقه است . پارسی زبانان امروز بیشتر از هر وقت بوجود شخصیت هایی چون ارد در ایران و شکوه شهید گشته احمد شاه مسعود در افغانستان که دوست و همفکر ارد بزرگ بود ضرورت دارند .دولت ها و مردم فرهنگ دوست ارین باید نظریه های این دو شخصیت تاربخ عصر حاضر را در عمل پیاده کنند.



فرزانه شیدا (ادیب و سراینده ایرانی مقیم کشور نروژ و نویسنده کتاب یازده جلدی بُعد سوم آرمان نامه حکیم ارد بزرگ ) می گوید :

چیزی که انسان نیازمند آن در طول راه سفر عمر خویش است و در درون « خویش» خود همواره در این باور زندگی میکند که امید و آرزو را می توان رنگی از حقیقت داد و بر اساس خواسته های زندگی خود گام برمی دارد و در راه سرنوشت انسان می بایست فانوس وچراغی از سخنان *ارد بزرگ ,این عالم بزرگ اندیشه را در سیاهی های دنیای ناشناخته ای که به شناخت آن نیازمندیم به همراه داشته باشد وحتی کلمه به کلمه ی آنرا به خاطر و دل بسپارد و هر کجا در جائی و منطقه ای از زندگی دچار سستی و نا امیدی شد به مرور دوباره ی افکار و ایده های حکیم ارد بزرگ بنشیند چرا که تمامی این جملات طلائی و این پندهای زّرین به «معرفت انسانی »در میدان خرد یک به یک , جنبه علمی و کاربردی ثابت شده ای را در علوم پایه زندگی داراست و بر این اساس می توان «*حکیم ارد بزرگ را اسطوره راه و اندیشه » نامید.



شکوهه عمرانی (فعال اجتماعی کشور سوییس ، شاعر و مترجم کتاب آرمان نامه ارد بزرگ به زبان فرانسوی) می گوید :

اندیشه ها و افکار ارد بزرگ بسیار متعالی است و امیدوارم روزی خواسته های وی در مورد همگرایی ، اتحاد و حقوق تاریخی به مرحله ی اجرا در آید و آنروز روز سربلندی و غرور هر فرد ایرانی و وطن دوست خواهد بود و بازگشت ایران به عظمت و شکوه دیرین و بازیابی جایگاه واقعی خویش در دنیا . بسیار خوشوقتم که موفق به ترجمه ی بخشی از سخنان ارد بزرگ گردیدم .



الیان ایژن هیر (رئیس انجمن هنری ارت کلوب و رئیس انجمن دفاع از منافع منطقه ی شامپل در ژنو) می گوید :

در بین سخنان ارد بزرگ ، هنگامیکه از صلح و هارمونی برای همگان صحبت می کند بیشتر بر دلم نشسته است .



نیما اسماعیل پور (شاعر ، پژوهشگر و مولف کتاب رهایی بی نقص) می نویسد :

بزرگمردی که کلامش از خردی ناب و خالص سرچشمه می گیرد و ھمیشه سعی دارد از زھدان ھستی رازی تازه و با طراوت به دنیا آورد تا به ادراک آدمی تفکری درست و پویا ھدیه کند که این خاصیت بزرگان تاریخ است نکتهء بسیار مھم در سخنان این بزرگوار این است که کمترین و یا شاید ھیچ تناقضی در گفتار وی مشاھده نمی کنیم بی شک پشت پردهء این افکار پرسشگری ھای بسیاری نھفته است که به گفته خود او پرسشگری حس کودکانه ای است که تا پایان زندگی باید ھمراھش داشت .
آدمی تنھا زمانی دربند رویدادھای روزمره نخواھد شد که در اندیشه ایی فراتر از آنھا در حال پرواز باشد . "ارد بزرگ" ...
اندیشه پروازگر است جایی فرودش آوریم که زیبایی خانه دارد . "ارد بزرگ"



مسعود اسپنتمان (پژوهشگر و نویسنده کتاب میهن نامه ی ارد بزرگ) می نویسد :

درباره ی اُرُد بزرگ، گفته ھا بسیارند و ناگفته ھا، بسیارتر
اُرُد بزرگ از آن دسته اندیشمندان است که ریشه ھای بالندگی میھنی خویش را به درستی میشناسد. سپس دل شما را نشانه گرفته و درست به ھمانجا میزند. اُرُد شما را با آنچه از آن برآمده اید آشنا میسازد، روانتان را با خاک میھن می آمیزد و در برآیندی با آسمان آن، عشق به ایران را در ھستی تان روان میسازد.
اُرُد یگانه است؛ این گفته را باور دارم، به سادگی، چون اُرُد، دومی ندارد. او راھی را برگزیده که آمیخته با اسطوره ھا از زمان و زمین فراتر میرود؛ و در این بی زمانی و بی زمینی، تردستی ھایی میکند که شعبده نیست.
اُرُد دلاورانه، ریش سفیدان را به جایگاه برین برمیکشاند و بر دیوانسالاران واپسگرا نفرین میفرستد. او بیش از ھمه ی ما میداند که باختری بودن و خاوری بودن با بھتر بودن یکی نیست، که این را به تجربه و با کار دریافته است ... اُرُد بزرگ ھنوز ھست، با ما می ماند و خواھد ماند، شاید تا ھمیشه؛ پس چه لزومی دارد که زیر تیغ تشریح، اندیشه ای چنان تنومند چون اندیشه ھای اُرُد را واکاویم و از پی و رگ آن نمونه برداریم. شاید بھتر باشد تا با او روان شویم و از چشمه ی زلال اندیشه اش، نھال خویشتن خویش را آبیاری کنیم ..



و البته خودم
باران :

حکیم ارد بزرگ را دوست دارم چون کتاب سرخ او را دوست دارم چون او داناترین است .

جایگاه زن در فلسفه اردیسم

تقریبا در تمام جملاتی که از "حکیم ارد بزرگ" Orod Bozorg در کتاب سرخ جمع آوری شده است هر جا نامی از مرد برده می شود نام زن هم هست . نمونه شاخص این توازن در "فرگرد مردان و زنان کهن" که نهمین بخش از کتاب سرخ است بخوبی دیده می شود ، در این فرگرد تمامی جملات بجز دو سخن ، کلمات مرد و زن همراه هم آورده شده است آن دو جمله نیز یکی مربوط به مردان و دیگری در وصف زنان است ، این فرگرد را با هم می خوانیم :

فرگرد مردان و زنان کهن از کتاب سرخ حکیم ارد بزرگ :

چو گرمای تن مردان و زنان کهن به آسمان پر کشید با یاد خویش اندیشه هواخواهان خود را گرما دهند .

مردان و زنان کهن در راه رسیدن به هدف ، یک آن هم نمی ایستند .

دودمان بی نیا و مردان و زنان کهن ، به هزار آیین اهریمنی گردانده می شود .

مردان و زنان کهن برآیند خوی و منش مردمان سرزمین خویش اند .

نقل قول:

نگاه مردان کهن ایستا نیست آنها دورانهای آینده را نیز به خوبی می بینند . رستاخیزهای اجتماعی بدون همراهی زنان شجاع غیر ممکن است چرا که زن پرچمدار وارستگی ، پاکی و از خودگذشتگی است .

پشتکار گوهر مردان و زنان فرهمند است .

بوی خوش بهشت در سخن زنان و مردان پاک نهاد جاریست .




در بین فلسفه های موجود ، حکمت اردیسم Orodism بیشترین توجه را به جایگاه زنان داشته است ، این جایگاه بشکلی مدون در کتاب سرخ آورده شده است . بسیاری به ما زنان خورده می گیرند که اغلب اردیست ها زنان هستند باید به کسانی که این حرفها را می زنند گفته شود وقتی بزرگترین فیلسوف تاریخ غرب یعنی فریدریش نیچه می گوید: « به سراغ زنان میروی، شلاق را فراموش مکن » !!! نباید انتظار داشته باشید ما زنان بدنبال چنین فلسفه های باشیم ، به نظر ما فلسفه اردیسم یک هدف انسانی را دنبال می کند از این روی دوستش داریم و علنی می گوییم ما اردیستیم .


منبع :
http://vancouver.subjectdone.com/t59-topic